Sinds 2023 geeft het CRa handen en voeten aan het principe water en bodem sturend in ruimtelijke planvorming. Het College publiceert nu de resultaten van een traject waarin het de afgelopen 3 jaar samen met zeven Nederlandse regio’s – waaronder Fryslân, de IJssel-Vechtdelta, de Groene Metropoolregio en de Wieringermeerpolder – aan de slag ging met de vraag water en bodem sturend, hoe dan?.
Voor de een gaat die vraag over de inrichting van het landschap, voor de ander over welk belang voorgaat en wie er moet inleveren. Deze verschillende perspectieven kunnen processen en besluitvorming verlammen. Maar overheden, ontwikkelaars, bouwers en bewoners zien ook de droogte, wateroverlast en funderingsschade. De kennis is er. Nu is het tijd om aan de slag te gaan. De regio's laten zien dat dat kan. Zodra partijen samen aan de slag gingen met het water- en bodemsysteem als basis voor ruimtelijke ontwikkeling, bleken de tegenstellingen minder scherp dan verwacht.
Grote opgaven zoals woningbouw, de energietransitie, de transformatie van de landbouw en de vernieuwing van infrastructuur kunnen juist een hefboom zijn voor een klimaatrobuust en veerkrachtig water- en bodemsysteem. Daarvoor is een regionale strategie nodig. Niet voor elk project afzonderlijk, maar de regio als geheel bepaalt waar wonen, werken en energie zich kunnen ontwikkelen en waar ruimte nodig is voor bijvoorbeeld waterberging of bodemherstel.
Rijksadviseur Noël van Dooren: "Water en bodem sturend is geen eindpunt, maar een manier van kijken en werken. Wie samen begint bij de ondergrond, vindt vaak meer gemeenschappelijke grond dan gedacht."
Het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat en het Aanjaagteam Water en Bodem Sturend (Rijk, IPO, VNG, Unie van Waterschappen) zetten de CRa-aanpak voort in nieuwe regio’s. Het CRa benadrukt het belang van een lerende omgeving waarin ervaringen worden gedeeld, en van governance die besluitvorming versnelt – bijvoorbeeld via werkplaatsen, kwaliteitsestafettes of onafhankelijke expertteams.
Beeld: © Land-iD / Land-iD