Begin 2025 startte in de gemeente Dijk en Waard een verkenning naar de mogelijke aanstelling van een bouwmeester — een traject dat inzicht moest geven in hoe een onafhankelijke adviseur kan bijdragen aan ruimtelijke kwaliteit binnen de gemeentelijke organisatie.
Aanleiding vanuit de gemeente
De vraag kwam voort uit de Strategische Omgevingsvisie 2024 en de wens van het gemeentebestuur om bij toenemende ruimtelijke complexiteit niet aan tempo of kwaliteit in te boeten. Het Atelier Rijksbouwmeester ondersteunde dit initiatief en zag in deze verkenning een waardevolle kans om te leren hoe gemeenten de rol van bouwmeester kunnen inzetten.
Begin 2025 benaderde de gemeente Dijk en Waard het Atelier Rijksbouwmeester met de vraag om een verkenning te helpen opzetten naar de aanstelling van een bouwmeester. Directe aanleiding voor deze verkenning was de Strategische Omgevingsvisie die de gemeente in 2024 had opgesteld en een daaropvolgend collegevoorstel:
‘De complexiteit van de opgave neemt toe. Dit kan ertoe leiden dat te weinig tempo wordt gemaakt en dat ingeboet wordt op kwaliteit. Het is cruciaal om het grote geheel voor ogen te houden bij de verdere ruimtelijke ontwikkeling. Verbeelding en overtuigingskracht in het gesprek met bewoners en ondernemers kan daarbij helpen. We gaan kijken op welke wijze we deze kwalitatieve benadering in onze organisatie kunnen inbedden, bijvoorbeeld met de aanstelling van een stadsbouwmeester.’
Betrokken partijen
Het Atelier Rijksbouwmeester gaf aan deze verkenning niet zelf te doen maar bracht de gemeente in contact met Willem Hein Schenk, architect en adviseur ruimtelijke ontwikkeling en omgevingskwaliteit. De wens van het atelier het proces te volgen in het kader van een impuls aan het bouwmeestersnetwerk werd enthousiast ontvangen.
De verkenning
Willem Hein Schenk heeft vervolgens in opdracht van de gemeente verkend of en onder welke condities een bouwmeester kan bijdragen aan de ambities van de gemeente Dijk en Waard.
Na grondig onderzoek bestaande uit tientallen gesprekken, rondfietsen en deskresearch heeft Willem Hein in oktober zijn verkenning opgeleverd. Hierin schetst hij de voorwaarden waaronder een bouwmeester optimaal kan functioneren binnen de bestuurlijke, ambtelijke en maatschappelijke realiteit, rekening houdend met de ruimtelijke ontwikkelingen die Dijk en Waard voor ogen heeft. De verkenning onderbouwt deze conclusie door deze suggesties te schetsen voor aanstelling en ondersteuning en bevat een globale kosteninschatting.
Vervolg en kennisdeling
Als vervolg op dit traject wordt er een document opgesteld met de geleerde lessen van zowel Willem Hein als de gemeente zodat deze ook elders benut kunnen worden.