Laagdrempelige ontmoetingsplekken zoals de Michi-Noeki in de Oosterparkwijk dragen aantoonbaar bij aan gezondheid, verbondenheid en veerkracht in buurten. Dat blijkt uit het recent gepubliceerde Michi-Noeki-rapport van de Rijksuniversiteit Groningen. De studie laat zien hoe deze plekken, die onderdeel zijn van het dagelijks leven van wijkbewoners, informele netwerken versterken, eenzaamheid verminderen en participatie bevorderen door fysiek toegankelijke ruimte te verbinden met sociale betrokkenheid.
Wat is een Michi-Noeki?
De naam ‘Michi Noeki’ komt uit Japan, waar deze pleisterplaatsen in buurten gemeengoed zijn: informele ontmoetingsplekken in woonwijken, die de leefomgeving verbeteren. De halteplekken zijn te vinden waar wandel-en fietsroutes samenkomen en bieden basisvoorzieningen, zoals een verwarmde huiskamer met koffie, een toilet, voor alle buurtbewoners. Het concept van de Michi-Noeki werd in 2017 in Nederland geïntroduceerd door Vollmer + Partners. Met hun inzending voor de Oosterparkwijk wonnen zij de tweede prijs in de door het CRa georganiseerde prijsvraag Who Cares.
Combinatie van factoren
Het onderzoek benadrukt dat de waarde van een dergelijke plek voortkomt uit een combinatie van factoren: de fysieke aanwezigheid van een plek in de buurt, toegankelijke programma’s en activiteiten, zorgvuldig beheer en bemensing, en de mogelijkheid voor bewoners om er iets te doen of samen te ondernemen. Alleen met deze combinatie kan een ontmoetingsplek betekenis krijgen voor een brede groep bewoners en bijdragen aan sociale veerkracht. Het rapport laat bovendien zien dat het tijd kost om dit gebruik op te bouwen. De opbrengst van ontwerpend werken wordt pas na verloop van tijd zichtbaar.
Agenda Gedeelde Grond
De inzichten uit het Michi-Noeki-onderzoek sluiten aan bij de agenda Gedeelde Grond van het College van Rijksbouwmeesters en Rijksadviseurs (CRa) voor 2025–2029. In deze agenda staat expliciet de opgave om niet alleen de kwaliteit van de fysieke leefomgeving te verbeteren, maar ook de weerbaarheid van wijken en de ruimte voor bewoners. Dit bouwt voort op eerdere initiatieven, zoals de prijsvraag Who Cares, Ruimte maken voor Ontmoeting en het ontwerpend onderzoek Buurtsaam. Het CRa benoemt dat veerkrachtige gemeenschappen cruciaal zijn om veranderingen in bevolking, bebouwing en klimaat op te vangen, en dat dit vraagt om zowel sociale als fysieke infrastructuur in buurten.
Michi Noeki is daarvan een inspirerend en bewezen voorbeeld.